Najpowszechniejsza w użyciu jest mąka pszenna. Niemniej jednak, z innych zbóż i roślin uprawnych również wytwarza się mąkę - jest ich wiele rodzajów i każda z nich ma swoisty smak i właściwości, które wpływają na smak, zapach i konsystencję pieczywa.

 

Na polskim rynku jest dostępnych blisko 200 gatunków chleba, a w nich wiele rodzajów mąki, a w śród nich takie jak:

 

 

Mąka pszenna

 

To rodzaj mąki otrzymywany z pszenicy. Jest wykorzystywana m.in. do produkcji sosów, pieczywa oraz ciast. Dziś ponad jedna czwarta białka w diecie przeciętnego Europejczyka pochodzi z pszenicy, która jest ponadto dobrym źródłem błonnika, witaminy E, witamin z grupy B i różnych soli mineralnych. Niestety niektóre wartościowe składniki, takie jak błonnik, mogą jednak zostać usunięte z pszenicy w procesie przemiału.

 

 

Mąka orkiszowa

 

Orkisz należy do tej samej rodziny, co zwykła pszenica, ale ma inną strukturę genetyczną i w związku z tym ma inne wartości odżywcze. Zawiera duże ilości białka, błonnika, nienasyconych kwasów tłuszczowych, węglowodanów i witamin. Regularne spożywanie produktów zawierających Mąkę orkiszową spożywany zwiększa odporność, a także usuwa toksyny. Zawiera gluten. Mąka z orkiszu nadaje się idealnie do wypieku, a upieczony z niej chleb jest smaczny i nie kruszy się.

 

 

Mąka żytnia

 

Służy głównie do wyrobu pieczywa żytniego. Aby pieczywo było lżejsze, miesza się zwykle mąkę żytnią z pszenną. Mąkę żytnią dodaje się również często do pszennej, by poprawić smak chleba na zakwasie. Żyto pozytywnie wpływa na wątrobę, woreczek żółciowy oraz śledzionę. Wspomaga proces budowy tkanki mięśniowej, oczyszcza i regeneruje naczynia krwionośne. Żyto zawiera również fluor, który wzmacnia szkliwo zębów.

 

 

Mąka sojowa

 

Zawiera dwa razy więcej protein niż mąka pszenna, ma niską zawartość skrobi, nie zawiera glutenu.Ma charakterystyczny lekko orzechowy posmak, który staje się jeszcze bardziej wyrazisty po krótkim uprażeniu. Polecana do wszelkiego rodzaju wypieków, zagęszczania zup i sosów, a także, wyrobu mleka i past sojowych. Warto pamiętać, że wypieki wykonywane na bazie tej mąki szybciej brązowieją, dlatego trzeba je krócej piec.

Mąka sojowa może również służyć w diecie wegańskiej jako substytut jajek – po połączeniu z wodą ma duże właściwości wiążące.

 

 

Mąka owsiana

 

Ma wysoką wartość odżywczą, jest bogata w łatwo przyswajalne tłuszcze i proteiny, a także w wapń, żelazo, fosfor, jod, witaminy z grupy B i witaminę E.

Dodana do pszennej mąka owsiana przydaje pieczywu aromatu i wartości odżywczych oraz nadaje mu bardziej interesującą konsystencję. Nie jest tak łatwo dostępna jak płatki, ale można samemu ja zrobić mieląc płatki.

 

 

Mąka grochowa

 

To zmielone ziarno grochu, można stosować jako dodatek do innych mąk przy wypieku pieczywa, mąka z grochu doskonale sprawdza się też jako dodatek do zup warzywnych.

 

 

Mąka z prosa

 

Jest bogata w fosfor, żelazo, fluor i witaminę A. Ma niewielką zawartość glutenu, toteż zwykle łączy się ją z mąką pszenną, bo sama nie nadaję się do wypieków. Pieczywo reklamowane jako "zdrowa żywność" często zrobione jest właśnie z mąki pszennej zmieszanej z mąką z prosa.

Mąka ta może wzbogacać zupy i potrawy zarówno słodkie, jak i pikantne. Sprawdza się jako dodatek do dań mięsnych obiadowych.

 

Mąka kukurydziana

 

Jest żółta, miałka lub też ziarnista, uzyskiwana z przemiału ziarna kukurydzy. Bogata w witaminy z grupy B, E, A oraz błonnik. Mąka kukurydziana zawiera też znaczne ilości składników mineralnych, a wśród nich: fosfor, magnez, selen, kobalt, potas. Nie zawiera glutenu. Doskonały dodatek do zup, ciast, tortilli itp.

 

Mąka gryczana

 

otrzymywana jest z nasion gryki. Jest szaro - brązowa, pstra mąka ma charakterystyczny smak, z lekką goryczką i używana jest głównie do ciasta na bliny i naleśniki, przy czym z reguły miesza się ją z mąką pszenną. Niewielka domieszka mąki gryczanej w cieście chlebowym nadaje pieczywu bardziej intensywny smak. Produkt bogaty w skrobię, białka, tłuszcze, witaminy z grupy B oraz sole mineralne.

 

 

Mąka amarantusowa

 

Mą­ka z na­sion ama­ran­tu­sa cha­rak­te­ry­zu­je się wy­so­ką war­to­ścią od­żyw­czą i die­te­tycz­ną. Amarantus zawiera więcej białka niż mleko, więcej żelaza niż szpinak, więcej magnezu niż czekolada, więcej błonnika niż owies, więcej nienasyconych kwasów tłuszczowych niż inne zboża, bardziej wartościowa białko niż soja, bardziej lekkostrawną skrobię niż kukurydza oraz cynk, potas i fosfor.

Mą­ka z ama­ran­tu­sa może być stosowana jako dodatek np. makaronu, pieczywa, ciastek, tortów i innych.

 

 

Mąka jęczmienna

 

Doskonała jako dodatek do innych mąk przy wypieku chleba, klusek, placków. Charakteryzuje się małą zawartością glutenu.

 

 

Mąka ryżowa

 

Wytwarzana jest z brązowego ryżu. Jest bogata w składniki odżywcze i lekkostrawna.
Ma delikatny, lekko słodkawy smak i zapach. Polecana do dań z mięs, sosów, gulaszy oraz wypieków. Niezastąpiona w kuchni azjatyckiej, m. in. do makaronów i papieru ryżowego.

 

 

Mąka kasztanowa

 

Wytwarzana z suszonych kasztanów jadalnych. Nie zawiera glutenu, co jest bardzo istotne dla osób uczulonych na gluten. Podobnie jak mąka grochowa, może stanowić urozmaicenie smakowe, służąc jako dodatek do wypieku pieczywa. Stosowna do pieczenia chleba, ciast, naleśników, ciasteczek kruchych.

 

 

(maja)